Ga direct naar inhoud
Nieuws

Geen kabel onder Schiermonnikoog

26 februari 2025 | Cynthia Borras

In het Programma Aansluiting Wind Op Zee – Eemshaven (PAWOZ) worden de mogelijkheden voor toekomstige kabel- en leidingroutes vanaf de windparken (en een waterstoffabriek) op de Noordzee naar de Eemshaven onderzocht. Het voorkeurstracé blijkt nu onder Schiermonnikoog en door de Waddenzee gepland.

Jonge kwelder op Schiermonnikoog

Wel voor duurzame energie, maar niet ten koste van unieke natuur

Natuurmonumenten is voorstander van de transitie van fossiele- naar schone, hernieuwbare energie om klimaatverandering af te remmen. Want de steeds sneller verlopende klimaatverandering is een grote bedreiging voor natuurgebieden wereldwijd en dus ook onze Waddenzee. Schone energie die wordt opgewekt in windparken op de Noordzee is daarom hard nodig, en die stroom moet via kabels naar land gebracht worden. Maar dan wel op zo’n manier dat de natuur in het Waddengebied er het minste onder te lijden heeft. Dan is er pas sprake van echte groene energie. En dat is niet het kabeltracé dat Minister Hermans begin februari bekendmaakte; deze gaat namelijk onder de oostpunt van Schiermonnikoog door (geboord), snijdt door het wantij en de kwelders, en doorkruist het Hogeland, ondanks kwetsbare eiland- en waddennatuur, waardevol landbouwgebied en grote weerstand in het gebied.

Het wantij is de plek waar twee getijstromen samenkomen. Op deze plek heeft het getij de minste kracht en is het relatief ondiep. Het is er daardoor op het oog rustig, maar juist op het wantij bruist het van het leven. De bodem zit vol schelpen en wormen, en daardoor komen er ook veel vogels juist op dit stukje wad af. Het is dus een plek met rijke biodiversiteit, vol kwetsbare soorten die zich hier vestigen omdat ze een stabiele omgeving nodig hebben. Deze soorten zijn meestal langlevend en herstellen zich na een verstoring, zoals het aanleggen van kabels, heel langzaam – soms duurt dat tientallen jaren

 

Kwelder Schiermonnikoog paal 14

Zo oostelijk mogelijk

In 2024 is door het programmabureau van het Ministerie van Klimaat en Groene Groei samen met Tennet gewerkt aan de Milieueffectenstudie (MER) voor de routes/tracés die nog in beeld waren. Wij begrijpen dat alle routes die onderzocht worden flinke ruimtelijke en technische uitdagingen kennen. Samen met andere natuur- en milieuorganisaties maar ook de regionale overheden, hebben we een voorkeur uitgesproken voor één van de twee oostelijke kabel/leidingenroutes, te weten de Eemshaven-tunnelvariant (kabels en leidingen gecombineerd en ruimte voor de toekomst) en de Oude Westereemsroute in het grensgebied. Of indien noodzakelijk: beide routes. Deze routes lijken toekomstbestendig en hebben, indien goed ingepast in het gebied, mogelijk de minste impact op het UNESCO Werelderfgoed Waddenzee, de eilandnatuur, landbouw, landschap en cultuurhistorie. Het Ministerie ziet de routes als problematisch in verband met de houding van Duitsland, de scheepvaartveiligheid, de nieuwe technieken en duur van de aanleg (beide vooral bij de tunnel). En kiest daarom voor een voorkeurstracé onder Schiermonnikoog door. Het Ministerie negeert hiermee het advies van noordelijke overheden, kennisinstellingen, en natuur- en landbouworganisaties om de twee oostelijke routes nader te verkennen.

Kaart lepelaars Schiermonnikoog

Afbeelding afkomstig uit Henriques et al. (2025), publicatie van BirdEyes in Ardea, het wetenschappelijke tijdschrift van de Nederlandse Ornithologische Unie

Lepelaars

Op Schiermonnikoog broeden veel lepelaars. Zij krijgen na het broedseizoen nieuwe veren en zijn in die periode heel kwetsbaar. Dan trekken ze zich terug op rustige plekken op het wad. Een van die plekken is voor de Groningse Waddenkust, dichtbij de plek waar de stroomkabel volgens de voorkeursroute van het Ministerie van KGG aan land zou moeten komen.

Wat gaat Natuurmonumenten nog doen?

Op vrijdag 28 februari heeft het Ministerie alle onderliggende stukken van PAWOZ gepubliceerd. Niet alleen het Ontwerpprogramma (met daarin het Voorkeurstracé voor de kabels onder Schiermonnikoog, maar ook het beoogde tracé voor de leidingen onder Ameland door), maar bv. ook het Milieueffectrapport. Wij gaan deze goed bestuderen en zullen dan samen met andere natuurorganisaties zoals de Waddenvereniging en de Natuur- en Milieufederaties van Groningen en Friesland, van ons laten horen.

Lees hier alles over de keuzes van het Ministerie.

 

Wat kun jij nog doen?

Vind je ook dat de Minister van KGG moet kiezen voor een minder schadelijke routes? Steun de natuur van Schiermonnikoog en de Waddenzee, en teken de petitie. De petitie is geïnitieerd door Werkgroep Horizon Schiermonnikoog, inwoners van Schiermonnikoog, bezoekers en vrienden van Schiermonnikoog en natuurorganisaties.

Geen kabel onder Schiermonnikoog
Cynthia Borras
Cynthia Borras